Muziek

Toneelplaten een genre op zich...

In De Weergever, Jaargang 41, Nummer 4 is het eerste deel geplaatst van een tweeluik door Maarten Eilander, over de geschiedenis van de toneelplaat.

Onderstaande opnames en bijbehorend beeldmateriaal dienen ter ondersteuning van het artikel en zullen als zodanig een beeld kunnen schetsen van de geleverde acteerprestaties.

Uiteraard zal door uw webredactie, te gelegener tijd het artikel hier ook worden geplaatst.

 

Rafaël (ca.1910)

Onderstaand een opname van Mevr. Theo-Mann Bouwmeester in de rol van  de Engel Rafaël, met de voordracht: "De Ry van Engelen", uit de Gysbrecht van Amstel - Vondel

De opname dateert van ca.1910. Van deze opname is de tekst toegevoegd. (Uitwerking Maarten Eilander)

 

                                                 RAFAËL:                                                  

O Gijsbreght,

zet getroost uw schouders onder ’t kruis,

U opgeleit van God.

't is al vergeefs dit huis verdaedight;

hadden wy 't in ons behoed genomen,

't En waer met Amsterdam zoo verre noit gekomen:

Dus wederstreef niet meer uw trouwe gemaelin.

Verlaet uw wettigh erf, en quel u nergens in. 

Al leit de stad verwoest, en wil daer van niet yzen:

Zy zal met grooter glans uit stof en asch verrijzen:

Want d'opperste beleit zijn zaecken wonderbaer.

                                    De Hollandsche gemeent zal, eer drie honderd jaer verloopen,                             

zich met maght van bondgenooten stercken, 

En schoppen 't Roomsch autaer met kracht uit alle kerken, 

Verklaeren 't graeflijck hoofd vervallen van zijn Recht, 

En heerschen staetsgewys; het welck een bits gevecht,

En endeloozen krijgh en onheil zal verwecken, 

Dat zich gansch Christenrijck te bloedigh aen wil trecken. 

In 't midden van den twist, en 't woeden nimmer moe, 

Verheft uw stad haer kroon tot aen den hemel toe, 

En gaet door vier en ys een andre weereld vinden,

En dondert met geschut op alle vier de winden. 

Uw afkomst midlerwijl en zal geen zins onder gaen,

Maer eeuwigh adelijck en eerelijck bestaen,

Op sloten en in steên, en loffelijck regeeren,

En Aemstels oude naem en zal geen' lof ontbeeren:

Als uw naemhafte stad haer' Schouwburgh open doet,

En voert op 't hoogh tooneel uw daeden te gemoet

Den Burgemeesteren, en driemael twalef Raeden,

Gezeten op uw' schild, van kruissen overlaeden.

Dus geef u haestigh scheep: 't is tijd, want zonder God

En onze hulp, 't waer omgekomen met dit slot.

Ick zal u met een' mist en dicken nevel decken,

En voorgaen met mijn' glans, en 't volck een leidstar strecken

In 't midden van den stroom. Schep moed, en wanhoop niet,

Maer volgh gehoorzaem na het geen u God gebied.

 

410401a

             Mevr. Theo-Mann Bouwmeester

 

410401b

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Shylock (1919)

 De volgende opname dateert van 1919 een laat ons Louis Bouwmeester horen in de rol van Shylock in de Realto Scene uit Shakespeare's "de Koopman van Venetië".

410402

 

Robespierre en St. Just (1929)

We landen aan in het jaar  1929 en horen de heer Albert Vogel sr. in diverse rollen in De Toespraken van Robespierre en St. Just uit Dantons Dood van Georg Büchner.

410403a

410403b

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Kniertje (1930)

In de volgende opname, uit 1930 wordt door Mevrouw Esther de Boer van Rijk, op 77 jarige leeftijd de Rol van Kniertje vertolkt in Herman Heijermans "Op Hoop van Zegen".

Een rol die zij in totaal zo'n 1200 keer gespeeld heeft.

410404a

410404b

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Elisabeth, Vrouw zonder man (1939) 

In de op een na laatste plaatopname, een montage van een nooit in de handel gebrachte glasplaat opname,belanden we aan bij Mevrouw Else Mauhs, In de rol van de Britse vorstin Elisabeth. De opname dateert van 1939. Een jaar later zou zij zich terugtrekken uit de toneelwereld, omdat zij zich niet wenste aan te sluiten bij de kultuurkamer. Na de oorlog gaf zij les en ze trad bij het zestigjarig jubileum van de stadsschouwburg nog één keer in deze rol voor het voetlicht.

410405a

410405b

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Requiem voor een zwaargewicht (1960)

In de laatste plaat die we onder uw aandacht brengen een opname van Ko van Dijk die samen met Teddy Schaank een scene uit Requiem voor een zwaargewicht van Rod Serling speelt. Voor van Dijk betekende de plaat een terugkeer naar de rol die hij in 1959 ook in een TV-bewerking had vertolkt. Zijn tegenspeelster in de TV-bewerking was Lia Dorana.

Op het label van de plaat is de achternaam van Teddy Schaank fout gespeld (Schaink), op de hoes is deze opzichtige fout niet gemaakt.

 

 410406d410406a

410406b

Teddy Schaank en Ko van Dijk, hier samen in de TV-productie:

              "De Komiek". (1962)

 

 

410406c

 

 Terug naar de index

 

X

Right Click

Helaas mag u niets van onze website downloaden.